Nederland en Korea - twee uitersten
Eerste indrukken
Op het moment dat je een nieuwe omgeving binnen treedt, vallen je dingen op die je erg snel alweer heel gewoon vindt. En andere dingen worden je pas later duidelijk, als je de eerste indrukken allemaal verwerkt hebt. Het contrast tussen Nederland en Korea kan vaak niet groter zijn. Zo is Seoul bijvoorbeeld één grote neonverlichting. Niet smaakvol of enigszins georganiseerd zoals Times Square of Picadilly Circus; nee, complete gebouwen zijn behangen met uithangborden en verlichtingen die elkaar schreeuwend beconcurreren om maar de aandacht van klanten te trekken. Een ander fenomeen is de enorm grote en felle LCD-schermen. Commercials komen je tegemoet als je over de drie- of vier-baanswegen door Seoul rijdt. Met of zonder geluid, deze schermen zenden 24 uur per dag commercials uit.
De eerste week, misschien ook de tweede, loop je vol van verwondering voor deze verschijnselen door de stad. Daarna verworden de indrukken tot alledaagse taferelen, waardoor het attentievermogen geheel verloren gaat. Je schakelt als het ware over op de autopilot en blokkeert de impulsen van deze media. Dit is een goed defensiemechanisme van het menselijk lichaam; je zou anders vast helemaal gek worden.
Over de wegen gesproken: hier is wel goed nagedacht over infrastructuur. Waarschijnlijk niet gehinderd door enige historie en geholpen door het besef dat twintig miljoen mensen dagelijks van A naar B moeten bewegen, lopen er meerbaanswegen door de hele stad. Stel je eens voor, dat er een weg van A1 formaat over de Overtoom loopt....
Hierarchie
Iets wat je later pas goed gaat beseffen is de rol van hierarchie in de samenleving. Koreanen zijn waarschijnlijk het meest op hierarchie gefocuste volk ter wereld. Leeftijd, opleiding (welke specifieke universiteit), rang in het bedrijf en gezinsstatus. Het zijn allemaal factoren die je positie in de maatschappij bepalen. Als je boven iemand staat, heb je meer recht van spreken. Dit maakt het als manager van een afdeling enerzijds gemakkelijk (de mensen doen wat ik zeg). Aan de andere kant is het lastig als je op zoek bent naar initiatief en creatieve ideeën. Het feit dat je als buitenlander in open contact staat met andere buitenlanders van verschillende rankings, bijvoorbeeld de CEO, is voor Koreanen ongehoord.
Snelheid
Een ander fenomeen dat je snel gaat waarderen (en waar je snel aan gewend raakt!) is de service delivery in Korea. Alles moet snel; Koreanen zijn een ongeduldig volkje. Met als resultaat dat je bijvoorbeeld binnen twintig minuten een nieuwe bril met lenzen op maat krijgt en dat een nieuwe auto binnen twee dagen geleverd wordt (ok, vier dagen als de kleur niet op voorraad is). Een pinpas wordt gemaakt waar je bij staat. En een pak stomen? ’s Ochtends bij de conciërge ingeleverd, ’s avonds weer terug. Hierdoor besef je eigenlijk pas dat we in Nederland in een door aanbod gedreven economie leven, en niet – zoals ik altijd dacht – in een door vraag gedreven economie. Met andere woorden: we accepteren de inferieure service omdat er niets anders geleverd wordt, maar we betalen wél voor superieure service. In Korea betekent dit onherroepelijk het einde van je bedrijf!