Medewerkers en klanten horen ook bij de schuldigen
Zodra er een crisis is, ontstaat de behoefte om schuldigen aan te wijzen. Er zijn inmiddels al heel wat partijen genoemd. Twee partijen komen tot nu toe met de schrik vrij. Ten onrechte. Gewone bankmedewerkers en klanten zijn wel degelijk mee schuldig aan de crisis.
De lijst aangewezen schuldigen aan de financiële crisis is lang. President Bush - toch weg - staat voor het gemak bovenaan. Hij stimuleerde dat economisch zwakkeren in de VS een eigen huis kochten. Verder op de lijst: onethische hypothekenverkopers in de VS, die kwetsbare klanten fout adviseerden; de monetaire autoriteit in de VS, die de rente te lang te laag hield; hypotheekbanken in de VS, die geen remmingen kenden en meer geld zochten en vonden via securitisatie van leningen.
Dan de ratinginstituten, die uit eigenbelang niet zorgvuldig oordeelden over pakketjes leningen; handelaren bij banken, die met winstoogmerk enorme risico’s in huis haalden; bankbestuurders, die niet wisten wat hun dealers deden, maar dat gedrag met het oog op hun eigen bonussen wel apprecieerden; commissarissen, die passief en ondeskundig waren.
Dan zijn er de externe toezichthouders, die het spel lieten gaan; risicomanagers binnen banken, die geen vuist wisten te maken; accountants, die niet aan de alarmbel trokken; aandeelhouders, die alsmaar meer geld eisten; politici, die er bij stonden er naar keken; financiële journalisten, die kritiekloos meegingen in de euforie. Het is een lange lijst.
De gewone bankmedewerker bleef tot nu toe buiten schot. Was hij te ondeskundig? Of durfde hij niks te zeggen uit vrees voor zijn baan? En de klanten dan? Zijn zij arme slachtoffers? Kom nou! Eenvoudige spaarders werden medio jaren ’90 opeens speculant. Met miljoenen tegelijk leenden ze geld om op de beurs met hun "winstverdriedubbelaar" binnen te lopen en honderdduizenden stelden hun hoop op beleggingshypotheken. Niet alleen bankiers, ook zij hadden dollartekens in hun ogen. Ook zij gingen massaal voor de hoogste winst en de hoogste rente.
Waarom staan bankmedewerkers en bankklanten niet in het rijtje? Ik vul ze hier met alle plezier toe.