Het aantal meldingen van een redelijk vermoeden van marktmisbruik is sinds 2007 gedaald. Dat blijkt uit gegevens van de Autoriteit Financiële Markten (AFM). Om deze trend tegen te gaan heeft zij een enquête verstuurd naar een selectie van beleggingsondernemingen om meer inzicht te krijgen in de manier waarop deze bedrijven met de meldingsplicht omgaan. Daarnaast heeft de AFM de European Securities and Markets Authority (ESMA) toezichthouders geraadpleegd om te kijken of er door collega-toezichthouders een vergelijkbare trend geconstateerd is.

Uit het onderzoek van de AFM blijkt dat de toezichthouder in vergelijking met andere Europese toezichthouders relatief weinig meldingen van een vermoeden van handel met voorwetenschap of mogelijke marktmanipulatie ontvangt. Ook blijkt dat een beperkt aantal van de beleggingsondernemingen mogelijke misstanden meldt en 80 procent van deze meldingen van de grotere beleggingsondernemingen afkomstig zijn.

Nog geen misbruikmeldingen van kleine bedrijven ontvangen
Tot nu toe heeft de AFM (nog) geen meldingen van ondernemingen met minder dan 25 medewerkers ontvangen. Andere Europese toezichthouders blijken in vergelijking tot de Nederlandse toezichthouder meldingen van een relatief groter aantal ondernemingen te ontvangen. De ontvangen meldingen zijn bij hen ook meer verspreid over ondernemingen van verschillende omvang.

Hoewel het aantal meldingen in de afgelopen drie jaar vooral door kleinere ondernemingen minder is dan de AFM had verwacht, is de kwaliteit van de ontvangen meldingen van een dusdanig hoog niveau dat deze zeer nuttig zijn voor het toezicht op marktmisbruik. Bovendien ervaart de toezichthouder de medewerking van de meldende ondernemingen na het doen van een melding als zeer constructief.

Ruime meerderheid brengt meldingsplicht structureel onder de aandacht
De hoge kwaliteit van de meldingen zou te maken kunnen hebben met het feit dat een ruime meerderheid van de respondenten op de enquête van de AFM de meldingsplicht structureel onder de aandacht van haar medewerkers brengt. 34 van de 79 deelnemers aan de enquête gaven aan de meldingsplicht specifiek onder de aandacht van hun medewerkers via trainingen of opleidingen te brengen. In deze groep die vooral uit middelgrote en grote instellingen bestaat, is vaker een actieve houding ten opzichte van de meldingsplicht te zien, die zich uit bijvoorbeeld in het periodiek trainen van de eigen medewerkers. Uit de enquête blijkt tevens dat deze ondernemingen vaker worden ondersteund door een aparte compliance afdeling die zorgt voor het naleven van onder meer de Wet op het financieel toezicht, waaronder de meldingsplicht valt. Bij kleinere instellingen wordt de meldingsplicht vaker passief onder de aandacht gebracht door bijvoorbeeld het opnemen in interne beleids- of complianceregels.

Kennis en ervaring nodig om vermoedens te bevestigen
Uit het onderzoek van de AFM blijkt vooral dat kennis en ervaring van de eigen medewerkers bepalend zijn voor het constateren van een redelijk vermoeden van marktmisbruik. Op basis van de resultaten uit de enquête heeft de toezichthouder geconstateerd dat de combinatie van kennis over het beleggingsgedrag van de cliënt en kennis met betrekking tot de relevante wetgeving, leidt tot meer en kwalitatief betere meldingen van onregelmatigheden.

Bron foto: Steve Cukrov/Shutterstock.